Buổi họp sáng thứ Hai diễn ra đúng như cách nó vẫn diễn ra suốt nhiều năm qua: dài, lan man, và kết thúc bằng việc một vài người nói rất nhiều, còn những người còn lại thì gật đầu cho xong.
Tôi ngồi ở vị trí quen thuộc, gần cuối bàn. Laptop mở sẵn, sổ tay đặt ngay ngắn. Trước đây, tôi thường chọn chỗ này vì nó an toàn. Không quá gần để bị gọi tên, không quá xa để bị xem là thờ ơ. Một vị trí vừa đủ để tồn tại mà không gây chú ý.
Hôm nay, tôi vẫn ngồi đó. Nhưng cảm giác đã khác.
Cuộc họp xoay quanh tiến độ dự án mà tôi đang theo sát. Trưởng phòng nói chung chung về khó khăn, về áp lực từ phía khách hàng, về việc cần mọi người “linh hoạt” hơn. Tôi nghe, ghi chép, và trong đầu tự động sắp xếp những đầu việc sắp tới. Nhưng cùng lúc, tôi cũng để ý đến cách mọi người nói về công việc — rất nhiều chữ “chúng ta”, nhưng khi việc đổ xuống, tên tôi lại được nhắc khá rõ.
Đến phần thảo luận, anh Tuấn quay sang tôi: “Em cập nhật giúp anh phần này nhé.”
Trước đây, tôi sẽ lập tức nói xin lỗi vì chưa chuẩn bị sẵn slide, dù anh chưa từng yêu cầu. Tôi sẽ nói xin lỗi vì làm mất thời gian của mọi người, dù đó là công việc của tôi. Xin lỗi như một phản xạ, như thể việc tôi lên tiếng đã là một sự phiền toái.
Hôm nay, tôi hít một hơi, rồi nói: “Em đã gửi cập nhật qua email sáng nay. Em tóm tắt lại nhanh cho mọi người nhé.”
Không xin lỗi. Không vòng vo.
Tôi đứng lên, trình bày ngắn gọn. Tôi nói vừa đủ, không thêm thắt, không tự hạ thấp mình. Khi kết thúc, tôi ngồi xuống, tay hơi lạnh, nhưng lòng thì rất rõ ràng. Tôi vừa làm một việc nhỏ: không xin lỗi vì việc mình tồn tại và làm đúng phần việc của mình.
Cuộc họp tiếp tục. Có vài câu hỏi, tôi trả lời. Có vài ý kiến chưa thống nhất, tôi nói rõ giới hạn của mình. Không ai phản đối gay gắt. Không ai cười cợt. Chỉ là một cuộc họp bình thường, nhưng với tôi, đó là một cột mốc rất lặng lẽ.
Sau cuộc họp, Lan kéo ghế ngồi cạnh tôi. Cô nhìn tôi một lúc rồi nói: “Em hôm nay nói chuyện khác hẳn.”
Tôi cười: “Khác thế nào chị?”
Lan nhún vai: “Không biết. Không xin lỗi nhiều nữa.”
Tôi bật cười, nhưng nụ cười đó có chút chua. Tôi chợt nhận ra mình đã xin lỗi rất nhiều trong những năm qua. Xin lỗi vì hỏi. Xin lỗi vì cần thời gian. Xin lỗi vì không làm được việc của người khác. Xin lỗi vì… là mình.
Buổi chiều, tôi nhận được một tin nhắn từ phòng nhân sự. Nội dung ngắn gọn: nhắc tôi bổ sung một vài giấy tờ cho hồ sơ đánh giá cuối quý. Tôi đọc, rồi chợt nhớ ra một chuyện mà tôi đã bỏ qua từ rất lâu.
Hơn một năm trước, tôi từng được hứa hẹn sẽ xem xét điều chỉnh vai trò công việc. Không phải thăng chức, chỉ là ghi nhận đúng phạm vi tôi đang gánh vác. Khi đó, tôi đã gật đầu, cảm ơn, rồi tiếp tục làm việc như cũ. Không nhắc lại. Không hỏi thêm. Và tất nhiên, chuyện đó trôi qua rất êm.
Tôi mở lại folder cũ, tìm email năm ngoái. Vẫn còn đó, những dòng chữ rất lịch sự: “Sẽ xem xét khi có thời điểm phù hợp.” Tôi đọc lại, không còn cảm giác hụt hẫng như trước. Chỉ là một sự thật: nếu tôi không nhắc, sẽ không ai nhớ.
Buổi chiều trôi qua chậm. Tôi làm việc, nhưng đầu óc không còn tản mạn. Tôi nghĩ về ranh giới — một từ trước đây tôi thấy rất xa xỉ. Tôi từng sợ đặt ranh giới sẽ khiến người khác khó chịu, sẽ làm mình trở nên “khó làm việc”. Nhưng đến lúc này, tôi bắt đầu hiểu rằng không có ranh giới mới là điều khiến mọi thứ trở nên mơ hồ và dễ bị lợi dụng.
Tan làm, tôi không về ngay. Tôi ngồi lại một chút, dọn dẹp bàn làm việc. Tôi bỏ đi những tờ giấy ghi chú đã quá cũ, những bản in không còn giá trị. Hành động rất nhỏ, nhưng khiến tôi thấy mình đang thu gọn lại không gian của chính mình.
Trên đường về, tôi ghé vào một cửa hàng nhỏ. Tôi mua một chiếc áo sơ mi mới, màu sáng hơn những gì tôi thường chọn. Khi đứng trước gương thử áo, tôi không còn nghĩ “mặc thế này có quá không?” mà nghĩ “mình thấy ổn không?”
Tối đó, tôi mở laptop, nhưng không phải để làm việc. Tôi mở một file trắng, đặt tên: “Công Việc Của Tôi”. Tôi liệt kê ra những đầu việc tôi đang làm, những trách nhiệm tôi đang gánh, những phần vượt quá mô tả ban đầu. Tôi không viết để than thở, chỉ để nhìn rõ.
Khi danh sách dài ra, tôi không thấy choáng váng như tôi tưởng. Tôi thấy… hợp lý. Hợp lý để hiểu vì sao tôi mệt. Hợp lý để hiểu vì sao tôi cần thay đổi.
Tôi ngồi dựa lưng vào ghế, nhìn danh sách đó rất lâu. Lần đầu tiên, tôi không nghĩ mình đòi hỏi quá nhiều. Tôi chỉ đang muốn mọi thứ được gọi đúng tên.
Và có lẽ, hành trình này không phải là trở nên mạnh mẽ ngay lập tức. Mà là từng bước, tôi thôi không xin lỗi vì việc mình tồn tại, thôi coi sự có mặt của mình là điều cần phải biện minh.
Ngoài kia, thành phố đã lên đèn. Tôi đóng laptop, đứng dậy, soi mình trong gương lần nữa. Ánh mắt tôi vẫn còn nhiều do dự, nhưng không còn né tránh.
Tôi biết, mình đang bước vào một giai đoạn khác. Chưa rõ ràng, chưa dễ dàng. Nhưng ít nhất, tôi đã thôi xin lỗi vì việc mình muốn được là chính mình.